Güneyege Haber

CİFTCİNİN, ÜRETİCİNİN, TÜKETİCİNİN TEK KURTULUŞ YOLU KOOPERATİFCİLİK

HEM CİFTCİNİN KAZANMASI, HEM TÜKETİCİNİN KAZIKLANMAMASI için tek yol kooperatifçiliktir.  Amerika’yı yeniden keşfetmenin gereği yok. Avrupa ne yapıyor, Amerika ne yapıyor ona bakmak yeterli. Amerika’da kooperatifçilik o kadar gelişmiş ki, hemen hemen her tarım kolunda kooperatifler var. Yani narenciye üreticisi kooperatifleri, üzüm üretim kooperatifleri, şarap üretim kooperatifleri, süt üretici kooperatifleri, koyun üretici kooperatifleri, şeftali üretim kooperatifleri, elektrik üretim kooperatifleri.  Meyve sebze satıcıları kooperatifleri, TARIMSAL pazarlama ve dağıtıcı kooperatifleri, manavcılar kooperatifleri, kasaplar kooperatifleri, pazarcılar kooperatifleri vardır.

ALMAYA’DA KOOPERATİFLEŞME 1914 YILLARINDA BAŞLAMIŞTIR; Almanya’da Raiffeisen ve Delitzsch adında iki girişimci alman çiftçisini geliştirmek için 1914 yılında kooperatif bankacılığını kurmuşlar.  Bu kişiler Kooperatifbank aracılığı ile çiftçilere mikro krediler vererek çiftçilerin özellikle süt üreticilerinin kooperatifleşmesini ve ortak ürün pazarlamasına yardımcı olmuşlar. Almanya II.nci dünya savaşı sonrası ,önce süt ve süt ürünleri üretim kooperatiflerini kurmuşlar. Arkasından tüm tarım dallarında her bir üretim için kooperatifi kurmuşlar. Bugün Almanya’da her gün 250 sütçülük kooperatifi süt ve mandıralarda peynir üretiyor.  Bugün Almanya’da her gün 17.000 unlu mamul kooperatifi ekmek ve pasta üretiyor. Bugün Almanya’da vatandaşların çoğunluğu 2000 yapı kooperatiflerince yapılan konutlarda oturuyor. Bugün Almanya’da vatandaşların çoğu 900 elektrik üretim kooperatiflerinin ürettiği elektrikle ısınıp, aydınlanıyor. Bugün Almanya’da insanların çoğunluğu kooperatif ortağı olduğu Volksbank ve Raiffeisenbank tan parasını çekiyor.  Bugün Almanya’da 20 milyon kooperatif üyesi var.

DANİMARKA VE HOLLANDA’NIN TARIMSAL GELİŞMESİ yine kooperatifleşmeye bağlıdır. Konya kadar arazisi olan Hollanda bugün 100 milyar dolar yıllık tarımsal ihracatı ile tüm Avrupa’yı besliyor. Çiçekçilik kooperatifleri ile Hollanda dünyaya çiçek satıyor. Bugün sütçülük ve mandıra kooperatifleri ile Hollanda dünyaya peynir satıyor. Bugün Hollanda büyükbaş hayvancılık kooperatifleri ile siyah alaca- holstein cinsi yüksek verim sığır ırkını dünyaya yaymış durumdadır. Hollanda seracılık kooperatiflerince ürettiği domates ve sebze ile Avrupa’yı beslemektedir.   Bugün Hollanda seracılık kooperatiflerince ürettiği hibrid tohum ve fidanları dünyaya satmaktadır.

AVRUPA VE AMERİKA KOOPERATİFLERLE TARIMINI ŞAHA KALDIRIRKEN Türkiye neden kooperatifçiliği beceremiyor.  Almanya’da hayvancılık ve et üretim kooperatifleri var. Almanya’da kasap kooperatifleri var. Et üretici kooperatifleri, hayvanı üretim kesimini yapıp, toptan olarak aylık bir düzen içinde kasaplar kooperatifine et veriyor. Böylece ette spekülasyon (vurgunculuk) olmuyor. Et üreticileri ortakları hayvancılara kredi, yem, ilac, ot, saman, veterinerlik, teknik bilgi desteği veriyor. Almanya’da Tarımsal üretici kooperatiflerinin malını alıp dağıtımcı perakendeciler birliği var.

‘’ÇİFTCİ ÖRGÜTLENİRSE FİYAT DÜŞER’’  diyor FAO başkanı doğru söylüyor.  Başta çiftci örgütlenmek zorunda.  Bu örgütlenme kooperatifleşmekle olur. Bugün Danimarka’nın çiftçilerinin % 98 i kooparetif çatısı altındadır. Bugün Almanya, Hollanda, Belçika’nın çiftçilerinin % 90 nı kooperatif şemsiyesi altındadır. Türkiye’de bu oranlar çok azdır. Bugün Dalaman ilçesinin 16 köyünün tamamında ve her birinde ayrı ayrı tarımsal kooperatif vardır. Ama hiçbiri faal değildir. Muğla ilinde de Türkiye’de de durum pek farklı değildir. Kooperatiflerin çoğu batmıştır ya da gayri faaldir.

TÜRKİYEDE KOOPERATİFLEŞMEDE BAŞARISIZLIK NEDENLERİ. Yetersiz İdare Şekli ve Sınırsız Yetki Kullanımı ve sorumluluktan kaçma, Yetersiz Sermaye, İş Hacminin Azlığı ve Üyelerin ilgisizliği, İdarecilerin ve Çalışan Personelin Suiistimalleri,  Denetim eksikliği, profesonel yöneticiye sahip olmama, birbirine güvensizlik, yöneticilerde yetki çok sorumluluk yok,  kötü kooperatif örnekleri gibi sebepler vardır. CİFTCİNİN ZARAR GÖRMEDEN, HALKIN UYGUN FİYATA SEBZE, MEYYE ERİŞİMİNDE TEK ÇÖZÜM; Her ilçede, her ilde tarımsal kooperatif kurulmasından geçer.  Çözüm 5200 sayılı üretici birlikleri değildir. Çözüm 1161 sayılı kooperatifler kanunudur. Çözüm belediye tanzim satışları değildir. ÇÖZÜM ÖNCELİKLE KOOPERATİF BANKASI KURULMASINDAN GEÇER. Tek çözüm Avrupa’daki gibi üretici, komisyoncu, tüccar, depocu, manav, kasap, unlu mamul, pazarcı, ekmek, pasta üretim ve tüketim kooperatifleridir.  Kooperatifleşme ile çiftçi parasal kredi desteği alır, teknik yardım alarak dekardan daha yüksek verim alır, kooperatif teknik desteği ile daha kaliteli mal üretir.  Kooperatiften tohum, fidan, ilaç, gübre desteği alır. Kooperatif sayesinde ürünü pazarlama sıkıntısı çekmez.

Son Haberler