1 MİLYONDAN FAZLA CEZA DOSYASINDA TARAFLAR UZLAŞTI…

 Bilindiği üzere, mahkemelerdeki dava dosyaları iş yükü sebebiyle kısa sürede karara bağlanamamakta, karara çıkan dosyalarda ise sanığa verilen cezalar vicdanen tatmin edici bulunmamaktadır. Yine sanığa ceza verilmiş olsa bile işlenen suç nedeniyle mağdurun maddi ve manevi zararları tazmin edilmemekte; bunun için mağdurun ayrıca hukuk mahkemesinde tazminat davası açması gerekmektedir.

Ayrıca mahkemelerce sanıklara verilen cezalara rağmen toplumda suç oranı azalmamakta, mahkeme önündeki dava dosyalarının sayısı her geçen gün artmaktadır. Dolayısıyla işlenen bir suç nedeniyle ceza yargılaması yapılıp sanığa ceza verilmesi ne mağduru tam olarak tatmin etmekte ne de toplum üzerinde beklenen olumlu etkiyi yaratmaktadır. Bu tablo da ceza yargılamasının amaç ve faydalarının bir daha gözden geçirilmesine vesile olmuş; ceza yargılamasında alternatif uyuşmazlık çözüm yöntemi arayışına itmiştir. Nihayetinde ise ceza hukukumuza uzlaştırma kavramı girmiş ve 2017’den beri etkin şekilde uygulanmaya başlamıştır.

Uzlaştırma, ceza hukukuna ilişkin uyuşmazlıkların adli makamların denetiminde ancak yargı dışı yollarla, kısa süre içinde çözümünü amaçlayan alternatif bir uyuşmazlık çözüm yöntemidir. Uzlaştırmada, mahkeme ve hâkim yoktur; yargılama yapılmaz. Yargılama yapılmadığı için özellikle failin uzlaştırma teklifini kabul etmesi, uzlaşma görüşmelerine katılması suçu kabul ettiği anlamına gelmez.

Taraflar, Cumhuriyet Başsavcılığınca atanan tarafsız bir uzlaştırmacının eşliğinde, aralarındaki uyuşmazlığı çözmeye çalışmaktadır. Uzlaştırma süreci sonunda, failin mağdura bir miktar tazminat ödemesi, mağdur veya toplum için belirli bir kamu hizmetinde bulunması, bir kamu kurumu veya yardıma muhtaç birine bağış yapması gibi seçeneklerle anlaşmaya varılması mümkündür. Hatta kimi uzlaştırma dosyasında failin mağdurdan sadece özür dilemesi şartıyla dahi anlaştıkları bilinmektedir.

Uzlaştırma sürecinin bir diğer faydası ise, uzlaşma gerçekleştiği takdirde uzlaştırmacı ücreti ile giderlerin tamamı devlet bütçesinden karşılanır. Uzlaştırmacı, taraflardan ücret talep edemez. Bu bakımdan da uzlaştırmanın taraflara herhangi bir mali külfeti bulunmamaktadır.

Uzlaştırma kapsamına giren bir suç nedeniyle, taraflar arasında uzlaşma sağlanırsa, kamu davası açılmaz, açılmış dava varsa düşürülür. Bu kararlar adli sicile de işletilmez.

Bu bakımdan da failin uzlaşmadan faydalanması ve karşılıklı uzlaşmaya varılması halinde adli sicili temiz kalacaktır.

Bakanlık da uzlaştırma kurumunu desteklemekte ve toplum nezdinde uzlaştırma bilincini daha da arttırmak için “Gel, sen de uzlaştırma ile hayatını geri kazan. Sicilin temiz kalsın”, “30 gün içinde uzlaş, vakitten kazan”, “Ücretsiz faydalan, bütçeden kazan” şeklinde afiş ve broşürler yayınlamaktadır. Bu çalışmalar neticesinde, uzlaştırma kurumu vatandaşlar tarafından da benimsenmiş olup bugüne kadar 1 milyondan fazla dosyada taraflar uzlaşmaya varmıştır. Yine, Bakanlık tarafından açıklanan verilere göre uzlaştırma dosyalarının başarı oranı %83 olup bu oranın daha da arttırılması hedeflenmektedir.

Sağlıklı ve huzurlu günler dilerim.

Yorum

Başa dön tuşu